İçindekiler
Gümüşhane’de Artabel Gölleri Tabiat Parkı, doğal güzelliklerinin yanı sıra yaklaşık bir asırdır yüksek rakımlarda korunan savaş kalıntılarıyla da dikkat çekiyor. Vali Cevdet Atay’ın bölgeye gerçekleştirdiği ziyaret, Artabel’in tarihî yönünü yeniden gündeme taşıdı.
Gümüşhane’nin Torul ilçesinde bulunan Artabel Gölleri Tabiat Parkı, sahip olduğu doğal zenginliklerin yanında geçmişten günümüze ulaşan savaş izleriyle de önemli bir tarihî mirası barındırıyor.
Gümüşhane Valisi Cevdet Atay, Cumhuriyet Başsavcısı Ziya Burak Gürgah, Adalet Komisyonu ve Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Muhammed Fahrettin Güvenç, Torul Kaymakamı Koray Çelik ve il protokolünün katılımıyla Artabel Gölleri Tabiat Parkı’nda incelemelerde bulundu.
Ziyaret sırasında yalnızca tabiat parkının doğal güzellikleri değil, bölgenin yakın tarihine ışık tutan siper ve karargâh kalıntıları da yerinde incelendi.
Artabel’in Sessiz Siperleri
Tabiat parkı içerisinde gerçekleştirilen yürüyüş sırasında heyete, bölgenin doğal ve tarihî yapısı hakkında Gümüşhane Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürü İlbeyi Aydın tarafından bilgi verildi.
Özellikle Küçük Göl çevresinde bulunan siper ve karargâh kalıntılarının incelenmesi, Artabel’in bugüne kadar daha çok doğa turizmi yönüyle bilinen kimliğinin arkasında önemli bir savaş tarihinin bulunduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Heyet daha sonra Ahtabur Gölü’nü de ziyaret ederek bölgedeki incelemelerini sürdürdü.
Bir Asır Öncesinden Kalan İzler
Artabel Gölleri’ndeki tarihî kalıntıların önemli bölümünün 1916-1918 yılları arasında yaşanan Rus işgali döneminden kaldığı belirtiliyor.
Bölgede yüksek rakımlarda yer alan siperlerin yanı sıra şehitlik, karargâh ve ulaşım amacıyla kullanılan yol kalıntılarının da bulunması, Artabel’in Kafkas Cephesi açısından taşıdığı önemi ortaya koyuyor.
Zorlu coğrafi şartlara rağmen bugüne kadar ulaşmayı başaran bu kalıntılar, Birinci Dünya Savaşı’nın Gümüşhane’nin yüksek kesimlerindeki izlerini günümüze taşıyor.
Fevzi Çakmak’ın Günlüklerinde de Yer Alıyor
Artabel ve çevresinin savaş dönemindeki konumu, dönemin 3. Ordu Komutanı Fevzi Çakmak’ın günlüklerinde de yer buluyor.
Bölgedeki savaş hareketleri ayrıca Genelkurmay Başkanlığı tarafından hazırlanan “Birinci Dünya Harbinde Türk Harbi Kafkas Cephesi 3. Ordu Hareketi” adlı çalışmada da ele alınıyor.
Bu tarihî kayıtlar, bugün doğa yürüyüşleri ve göl manzaralarıyla tanınan Artabel’in, bir asır önce önemli askerî hareketliliğe sahne olan bir coğrafya olduğunu gösteriyor.
Doğa Turizminin Ötesinde Bir Miras
Artabel Gölleri Tabiat Parkı bugüne kadar özellikle gölleri, yüksek dağları ve doğal yapısıyla doğa tutkunlarının ilgisini çekti.
Ancak park sınırları içerisinde bulunan savaş kalıntıları, bölgenin turizm potansiyelinin yalnızca doğal güzelliklerle sınırlı olmadığını da ortaya koyuyor.
Yüksek rakımlarda bulunan siperler, karargâhlar, yollar ve şehitlikler; Artabel’i aynı zamanda Gümüşhane’nin yakın tarihinin izlerinin görülebileceği önemli bir açık hava mirası haline getiriyor.
Tarihî Kalıntıların Korunması Gündemde
Artabel’deki savaş kalıntıları daha önce de yerel basında gündeme gelirken, Vali Atay’ın bölgeyi ziyaret ederek bu alanları yerinde görmesi, tarihî mirasın korunması ve tanıtılması açısından yeni bir dikkat oluşturdu.
Özellikle zorlu iklim ve coğrafya koşullarında yaklaşık bir asırdır varlığını sürdüren kalıntıların korunması, kayıt altına alınması ve gelecek kuşaklara aktarılması, bölgenin tarihî kimliğinin yaşatılması açısından önem taşıyor.
Artabel’in bu yönüyle daha kapsamlı araştırmalara ve tarihî miras odaklı çalışmalara konu edilmesi, hem Gümüşhane’nin yakın tarihinin daha iyi anlaşılmasına hem de bölgenin turizm çeşitliliğinin artırılmasına katkı sağlayabilir.
Gümüşhane’nin Çatısında Doğa ve Tarih İç İçe
5 bin 859 hektarlık geniş bir alana yayılan Artabel Gölleri Tabiat Parkı, 1998 yılında tabiat parkı ilan edildi.
Gümüşhane’nin en yüksek ve dikkat çekici doğal alanlarından biri olan Artabel, gölleri ve dağlarıyla kentin doğal zenginlikleri arasında özel bir yere sahip.
Fakat dağların arasında sessizce varlığını sürdüren siperler ve diğer savaş kalıntıları, Artabel’in hikâyesinin yalnızca doğadan ibaret olmadığını gösteriyor.
Bugün ziyaretçilerine eşsiz manzaralar sunan Artabel Gölleri, aynı zamanda yaklaşık bir asır önce yaşanan savaşların sessiz tanıklığını da taşıyor.
Vali Atay’ın ziyaretiyle yeniden gündeme gelen bu tarihî izler, Gümüşhane’nin çatısı olarak nitelendirilen Artabel’in hem doğal hem de tarihî miras yönüyle yeniden ele alınması gerektiğini ortaya koyuyor.
