Su kuşlarını yaban hayvanlarının saldırılarından korumak amacıyla ilk kez Amerika Birleşik Devletleri’nde uygulanan ve Türkiye’de de denenen “yapay su kuşu yuvaları” projesi, Gümüşhane’de beklenen ilgiyi görmedi. Göçmen kuşların kalıcı hale gelmesi ve korunması hedefiyle hayata geçirilen uygulamadan, kuşların yuva yapmaması üzerine vazgeçildi.
Kelkit ve Köse’de Kurulan Yuvalar Boş Kaldı
Gümüşhane Orman ve Su İşleri Şube Müdürlüğü tarafından yaklaşık on yıl önce Kelkit ilçesi ile Köse ilçesine bağlı Salyazı Köyü’nde bulunan sulak alanlara yerleştirilen 10 adet yapay kuş yuvasına, su kuşlarının ilgi göstermemesi dikkat çekti. Yetkililer, bu durumu esprili bir dille “Kuşlarımız Amerikan yuvasını sevmedi” şeklinde değerlendirdi.
“Kuşlar Ekosistem İçin Hayati Öneme Sahip”
Yetkililer, Türkiye’nin kuş göç yolları üzerinde önemli bir köprü konumunda olduğunu belirterek, her yıl milyonlarca kuşun dinlenmek, kuluçkaya yatmak ve kışı geçirmek için ülkenin farklı sulak alanlarına geldiğini vurguladı.
Göçmen kuşların ekosistem açısından hayati rol oynadığına dikkat çeken açıklamada, kuşların zararlı böceklerle mücadelede doğal denge unsuru olduğu, milyonlarca böceğin tarım alanlarına zarar vermesinin bu sayede engellendiği ifade edildi.
Üreme Döneminde Büyük Kayıplar Yaşanıyor
Martı, şahin ve saksağan gibi yırtıcı kuşların yanı sıra çakal, tilki, yabani köpek, saz kedisi, kunduz, gelincik ve sansar gibi memelilerin, karaya yuva yapan su kuşları için ciddi tehdit oluşturduğu belirtildi. Özellikle üreme dönemlerinde yaşanan kayıpların, su kuşu popülasyonunu olumsuz etkilediği ifade edildi.
Amerika’dan Türkiye’ye, Oradan Gümüşhane’ye
İlk kez Amerika’da uygulanan “yapay su kuşu yuvaları” yönteminin Türkiye’de de denenmeye başlandığını belirten yetkililer, Gümüşhane’de Köse ilçesindeki Salyazı ve Akbaba göletleri ile Kelkit Çayı çevresindeki sulak alanlara bu kapsamda yuvalar yerleştirildiğini aktardı. Amaçlarının, karaya yuva yapan su kuşlarının güvenli şekilde üremesini sağlamak olduğu belirtildi.
Hasırı Mersin’den Geldi, Yuvalar Yerinde Yapıldı
Yapay yuvaların yapımında kullanılan hasırın Mersin’den temin edildiği, yuvaların dairesel formda, yaklaşık 30 santimetre çapında ve 120 santimetre uzunluğunda olduğu kaydedildi. Tel örgüyle güçlendirilen ve doğa rengine uygun şekilde kamufle edilen yuvaların, demir kazıklar üzerine monte edilerek sulak alanlara yerleştirildiği ifade edildi. Hasır dışındaki tüm çalışmaların Doğa Koruma ve Milli Parklar Şube Müdürlüğü personeli tarafından yapıldığı belirtildi.
“Anlaşılan Yuvalar Beğenilmedi”
Deneme amaçlı uygulanan yapay su kuşu yuvalarının, göçmen ve yerli kuşların üreme dönemlerinde korunmasına katkı sağlamasının hedeflendiğini belirten yetkililer, gelinen noktada beklenen sonucun alınamadığını ifade ederek, “Anlaşılan kuşlarımız yuvaları sevmedi” değerlendirmesinde bulundu.
